Κατηγορίες
Διάφορα

Διαχείριση τάξης

Η αποτελεσματική διαχείριση της τάξης είναι μια πολύπλοκη διαδικασία που απασχολεί τους εκπαιδευτικούς όλων των εποχών. Ευτυχώς, περάσαν ανεπιστρεπτί οι μέρες που η πειθαρχία επιβαλλόταν με σωματικές τιμωρίες, απειλές, αποβολές και επιπλέον εργασία για το σπίτι.

Παίρνουμε επτά 45λεπτα μαθήματα, 20+ μαθητές, μια μικρή σχολική τάξη & έναν δάσκαλο ή μια δασκάλα. Ανακινούμε καλά και ελπίζουμε η σχολική μέρα να προχωρήσει χωρίς μεγάλες δυσκολίες. Όνειρο θερινής νυκτός ή εφικτός στόχος;

Αυτές οι μέθοδοι είναι αναποτελεσματικές και αντιπαιδαγωγικές γιατί καταστρέφουν την δασκαλομαθητική σχέση, προβάλλουν την βια ως μέσο επίλυσης διαφωνιών και εστιάζουν στο πρόβλημα και όχι στην λύση. Πλέον, επίκεντρο της μαθησιακής διαδικασίας είναι ο μαθητής και πρωταρχικός στόχος κάθε καλού δασκάλου είναι η δημιουργία ενός θετικού κλίματος που επιτρέπει την δημιουργική έκφραση και την μάθηση.

Φυσικά, δεν ζούμε σε έναν όμορφο κόσμο, αγγελικά πλασμένο και τα παιδιά δεν κάθονται ήσυχα απο μόνα τους. Τα παιδιά θέλουν να τρέξουν, να μιλήσουν, να ακουστούν και σε καμιά περίπτωση να περιοριστούν επί 7 ώρες σε μια σχολική αίθουσα, με μαθήματα που δεν ανταποκρίνονται πάντα στα ενδιαφέροντα τους.

Η κατάσταση χειροτερεύει όταν μετά το πέρας του επτάωρου καλούνται να παραμείνουν στο ολοήμερο ή να μεταβούν στις εξωσχολικές τους δραστηριότητες. Είναι λογικό ότι το μεγάλο φορτίο εργασίας βαραίνει τους μαθητές και τους προκαλεί να εκμεταλλευτούν κάθε λεπτό ανεμελιάς.

Επίσης, πολλά παιδιά κάνουν φασαρία για να τραβήξουν την προσοχή και άλλα ξεσπάνε στην τάξη το άγχος ή την επιθετικότητα που τους δημιουργεί το οικογενειακό τους περιβάλλον. Αυτοί και άλλοι πολλοί είναι οι λόγοι που ο εκπαιδευτικός πρέπει να είναι επαρκώς καταρτισμένος ώστε να μπορεί να βρει τις τεχνικές που εφαρμόζονται αποτελεσματικά στην συγκεκριμένη τάξη.

Η γνώση παιδαγωγικής, ψυχολογίας και διδακτικής θα βοηθήσει τον δάσκαλο να ερμηνεύσει την συμπεριφορά των μαθητών του και να κατανοήσει τις ιδιαίτερες ανάγκες της ηλικιακής ομάδας στην οποία διδάσκει. Επιπλέον, ο αναστοχασμός είναι απαραίτητος ώστε να επιτευχθεί ένα καλό επίπεδο επίγνωσης της διδακτικής διαδικασίας και να διορθωθούν λάθη και παραλείψεις.

Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να θυμόμαστε ότι η πειθαρχία δεν επιτυγχάνεται με τον εξαναγκασμό ούτε με τον φόβο. Επίσης, στόχος μας δεν είναι η δημιουργία μιας τάξης-ζόμπι με μαθητές αγαλματάκια, ακούνητα και αμίλητα. Βασική μας επιδίωξη πρέπει να είναι η δημιουργία μιας τάξης που σφύζει απο δημιουργικότητα, συνεργασία, ενθουσιασμό και αυθόρμητες αλληλεπιδράσεις.

Αν όλα αυτά σας ακούγονται ειδυλλιακά και ολίγον ουτοπικά, πρέπει να αναθεωρήσετε. Ο δάσκαλος είναι αυτός που δίνει το τέμπο στην τάξη, είτε αυτή αποτελείται απο νήπια, είτε απο ενήλικες. Η διστακτικότητα και η έλλειψη αυτοπεποίθησης φαίνονται απο μακρυά και οι μαθητές θα προσπαθήσουν να δουν μέχρι που μπορούν να τραβήξουν μια συμπεριφορά. Απο την πρώτη μέρα σε μια νέα τάξη, ο δάσκαλος πρέπει να δείξει αποφασιστικότητα και να εμπνεύσει εμπιστοσύνη.

Είναι απολύτως σημαντικό να συμφωνηθούν από κοινού με τους μαθητές οι κανόνες της τάξης και να ορισθούν οι επιτρεπτές συμπεριφορές. Στις τάξεις του δημοτικού, καλό είναι οι κανόνες να αναρτηθούν σε εμφανές σημείο, ώστε να μην ξεχαστούν με το πέρασμα του χρόνου. Επίσης, ο δάσκαλος πρέπει να ενθαρρύνει την θετική συμπεριφορά και να είναι συνεπής ως προς τι δέχεται.

Αν οι μαθητές δουν έναν δάσκαλο που παραιτείται με την συνεχιζόμενη φασαρία ή υπαναχωρεί στις προειδοποιήσεις του, δεν πρόκειται να συνεργαστούν. Και γιατί να το κάνουν άλλωστε;

Ακόμα, είναι σημαντικό ο δάσκαλος να αφουγκράζεται την τάξη του και να αντιλαμβάνεται πότε βαριούνται ή δυσκολεύονται παραπάνω απο το συνηθισμένο. Το ουσιώδες δεν είναι να βγει η ύλη αλλά να μάθουν, οπότε δεν υπάρχει λόγος να επιμένουμε αν δεν τσουλάει το μάθημα. Ο καλός δάσκαλος αναπροσαρμόζεσαι και επανέρχεται δριμύτερος, αφού μέλημα του είναι η δημιουργία ανθρώπων που αγαπούν την γνώση.

Αρκετά όμως με τις θεωρίες, ας μιλήσουμε για τεχνικές:

1) Σηκώστε το χέρι ψηλά και μετρήστε αντίστροφα απο το 5. Κάθε δάκτυλο αντιπροσωπεύει διαφορετικό μέρος του σώματος που πρέπει να συμμορφωθεί: 1. Μάτια 2. Αυτιά 3. Στόμα 4. Χέρια 5. Πόδια. Όλη η τάξη μετράει μαζί σας ανάποδα και όταν φτάσετε στο ένα, τα παιδιά ησυχάζουν. Οι μαθητές μικρών τάξεων μπορούν να δείχνουν τα μέρη του σώματος για να εξασκηθούν στις ονομασίες τους!

2) Τραβήξτε την προσοχή. Χτυπάτε απαλά τα δάχτυλα ή το στυλό με συγκεκριμένο μοτίβο στην έδρα. Επαναλάβετε όσες φορές χρειαστεί μέχρι να ησυχάσουν. Αντί για τα δάκτυλα μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ένα κουδουνάκι με απαλό ήχο.

3) Κάντε σιωπηλό “σσσσσσσσσ”. Βάλτε το δάχτυλο στο στόμα, όχι με αυστηρό τρόπο αλλά ακουμπώντας απαλά τα χείλη σας. Όλα τα παιδιά πρέπει να κάνουν το ίδιο, μέχρι να ησυχάσει η τάξη.

4) Βάλτε όρια. Δημιουργήστε μια κατασκευή με χαρτόνι που διαθέτει τρεις υποδιαιρέσεις: 1. Ησυχία 2. Ψίθυροι 3. Κανονική ομιλία. Ανάλογα με το σημείο που βρίσκεστε στη πορεία του μαθήματος, κουνάτε τον χαρτονένιο δείκτη και τα παιδιά γνωρίζουν το επιτρεπτό επίπεδο φασαρίας.

5) Προσαρμόστε τον τόνο της φωνής σας. Μιλάτε με κανονική φωνή που σταδιακά χαμηλώνει, ώστε να συνειδητοποιήσουν ότι δεν σας ακούν λόγω της φασαρίας. Μην επιδιώκετε να μιλάτε παράλληλα με τις φωνές τους, είναι νεότεροι και μπορούν να φωνάξουν πολύ δυνατότερα!

6) Κάντε ολιγόλεπτα διαλείμματα.  Ανάμεσα στις δραστηρίοτητες ακούστε λίγη μουσική, με τα παιδιά να έχουν το ελεύθερο να κινηθούν μέσα στην τάξη, αν το επιθυμούν! Αν δεν είναι εφικτό να διακόπτετε σε κάθε διδακτική ώρα, βάλτε 2-3 τέτοια μικροδιαλλειματάκια στην ημερησία ρουτίνα σας, ώστε τα παιδιά να αποφορτίζονται.

7) Δείξτε καλή διάθεση. Χαμογελάτε, χρησιμοποιήστε χιούμορ και δείξτε καλή διάθεση ώστε να δημιουργηθεί ένα καλό κλίμα μέσα στην τάξη.

8) Δείξτε εμπιστοσύνη στα παιδιά. Δώστε στο κάθε μαθητή τον χρόνο που χρειάζεται για να ανταπεξέλθει και μην επιτρέπετε να πετάγονται οι καλοί μαθητές, όταν κάποιος κομπιάζει.

9) Μιλήστε ειλικρινά. Εκφράστε τα συναισθήματα σας αν νιώθετε ότι δεν σας σέβονται ή δεν εκτιμούν την προσπάθεια σας. Αρχικά, περιγράψτε την συμπεριφορά: “όταν μιλάτε ενώ μιλάω..”, στην συνέχεια την επίδραση που έχει πάνω σας “αναγκάζομαι να σταματήσω το μάθημα” και ολοκληρώστε με την αίσθηση που σας δημιουργεί “και έτσι απογοητεύομαι”.

10) Ακούστε τους μαθητές σας! Αν συγκεκριμένα παιδιά δημιουργούν φασαρία συστηματικά, ίσως θέλουν να τραβήξουν απελπισμένα την προσοχή. Μιλήστε μαζί τους, ακούστε με προσοχή τι έχουν να πούνε, μην τους βάζετε ταμπέλες και μην τους χρησιμοποιείται ως αντιπαράδειγμα.

Και μην ξεχνάτε! Όταν μιλάμε για πειθαρχία δεν μιλάμε για στρατιωτικού τύπου υπακοή και εδραίωση των εξουσιαστικών δομών. Απόλυτη προτεραιοτήτων όλων μας πρέπει να είναι η δημιουργία ελεύθερων ανθρώπων που θα μπορέσουν να ενταχθούν στην κοινωνία και να συμβάλλουν στην βελτίωση της, μέσα απο τις πράξεις τους ως πολίτες. Η ησυχία στην τάξη είναι απαραίτητη για την εξασφάλιση της ομαλότητας, ώστε να δημιουργηθούν οι μαθησιακές ευκαιρίες, όχι αυτοσκοπός.

Αλήθεια, εσείς τι τεχνικές χρησιμοποιείται για να επαναφέρετε την τάξη;

Υλικό για διάβασμα

  • 25 Ways to Obtain Children’s Attention in a School Setting: εδώ
  • Gaining attention: εδώ
  • Transitions: Getting Kids Attention!:  εδώ
  • A Primer on Classroom Discipline – Principles Old and New:  εδώ
  • 50 fun call-and-response ideas to get students’ attention: εδώ

Κατηγορίες
Ιστορία

Κυκλαδικός Πολιτισμός

Ένας από τους παλαιότερους πολιτισμούς της Ευρώπης αναπτύχθηκε στις Κυκλάδες κατά την 3η και 2η χιλιετία π.Χ., δηλαδή στην Εποχή του Χαλκού. Σε αυτό συνέβαλε το ήπιο κλίμα τους και κυρίως η ιδιαίτερα προνομιακή γεωγραφική τους θέση. Ουσιαστικά, τα νησιά των Κυκλάδων αποτελούν ένα είδος φυσικής γέφυρας ανάμεσα στην Ευρώπη και στην Ασία, την Ηπειρωτική Ελλάδα και την Κρήτη. Στην 3η χιλιετία π.Χ., τα πλοία των κυκλαδίτικων νησιών κυριαρχούν στο Αιγαίο και μαζί με τα προϊόντα της Εγγύς Ανατολής μεταφέρουν στην Ευρώπη ιδέες, τεχνικές γνώσεις, θρησκευτικές αντιλήψεις.

Την ονομασία Κυκλάδες χρησιμοποίησαν οι αρχαίοι Έλληνες συγγραφείς για να χαρακτηρίσουν το πυκνό σύμπλεγμα των μικρών νησιών στο κέντρο του Αιγαίου πελάγους, τα οποία φαίνονται να σχηματίζουν έναν νοητό κύκλο γύρω από το ιερό νησί τους και τόπο λατρείας του Απόλλωνα, τη Δήλο. Τα νησιά αυτά υπήρξαν το λίκνο ενός σημαντικού πολιτισμού, του λεγόμενου Κυκλαδικού πολιτισμού, που άνθησε κατά την 3η χιλιετία π.X.

Τρεις είναι οι λόγοι που συνέτειναν στη γένεση και στην ανάπτυξη πολιτισμού στις Κυκλάδες κατά τους αρχαιότατους αυτούς χρόνους. Πρώτον, η στρατηγική γεωγραφική τους θέση, δεύτερον, οι περιορισμοί του φυσικού τους περιβάλλοντος οι οποίοι ανάγκασαν τους νησιώτες να στραφούν εξαρχής στην θάλασσα προκειμένου να προσποριστούν τα απαραίτητα για την επιβίωσή τους και τρίτον, ο ορυκτός τους πλούτος, συγκεκριμένα ο οψιανός της Μήλου, η σμύριδα της Νάξου, ο μόλυβδος της Σίφνου, ο χαλκός της Κύθνου και της Σέριφου και, τέλος, η κατεξοχήν πρώτη ύλη των νησιών, το μάρμαρο.

Ο όρος κυκλαδικός πολιτισμός, τον οποίο ο Χρήστος Τσούντας χρησιμοποίησε με γεωγραφική και χρονολογική σημασία, είναι συνώνυμος των όρων Πρωτοκυκλαδικός πολιτισμός ή Πρώιμη εποχή του Χαλκού ή Πρωτοχαλκή εποχή. Με τους όρους αυτούς προσδιορίζεται η πρώτη από τις τρεις περιόδους στις οποίες διακρίνεται συμβατικά η εποχή του χαλκού στα νησιά των Κυκλάδων.

Η εποχή αυτή καλύπτει περίπου δύο χιλιετίες, δηλαδή το διάστημα από το 3200 έως το 1100 π.Χ., και διακρίνεται σε Πρωτοκυκλαδική, Μέση και Υστεροκυκλαδική. Ο Κυκλαδικός πολιτισμός όμως άκμασε περισσότερο την περίοδο της πρώιμης Εποχής του Χαλκού (3000-2000).

Στη 2η χιλιετία π.Χ. οι Κυκλάδες έχουν επαφές με την ηπειρωτική Ελλάδα αρχικά και στη συνέχεια με την Κρήτη. Οι οικισμοί μεγαλώνουν, τα κτίρια είναι πιο σύνθετα και επιβλητικά. Ο πιο σημαντικός οικισμός αυτής της εποχής είναι το Ακρωτήρι στη Θήρα. Περίπου το 1600 π.Χ., όταν μεγάλοι κυκλαδικοί οικισμοί καταστρέφονται από σεισμό, οι Κυκλάδες περνούν στη σφαίρα επιρροής της μινωικής Κρήτης, που γνωρίζει τότε τη μεγαλύτερη ακμή της. Μετά την καταστροφή των μινωικών ανακτόρων, γύρω στο 1450 π.Χ., στις Κυκλάδες κυριαρχούν οι Μυκηναίοι από την ηπειρωτική Ελλάδα, που μεταδίδουν στα νησιά τα χαρακτηριστικά του δικού τους πολιτισμού στην τεχνολογία, την τέχνη και τη θρησκεία.

Τέχνη

Το χαρακτηριστικότερο δημιούργημα της κυκλαδικής τέχνης κατά την Εποχή του Χαλκού είναι τα μαρμάρινα ειδώλια. Τα περισσότερα παριστάνουν γυμνές γυναίκες, λίγα άνδρες μουσικούς, πολεμιστές ή κυνηγούς. Οι μορφές είναι έντονα σχηματοποιημένες, με λίγες αλλά χαρακτηριστικές λεπτομέρειες για την αναγνώριση του φύλου.

Ο γλετζές
Γυναικείο ειδώλιο (έγκυος γυναίκα)

Τα πήλινα αγγεία, που έχουν ποικίλα σχήματα, διακοσμούνται με απλά γραμμικά σχέδια. Ιδιαίτερα εντυπωσιακά είναι και τα μαρμάρινα αγγεία, καθώς και τα μεταλλικά με απλή χαρακτή διακόσμηση.

Κατηγορίες
Γονείς

Τι είναι το bullying και τι οφείλουν να κάνουν οι γονείς

Απάντηση στα ερωτήματα «τι είναι το bullying;» και «τι οφείλουν να κάνουν οι γονείς;» δίνει η Ελληνική Αστυνομία με αφορμή τη σημερινή Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού.

Συγκεκριμένα, όπως αναφέρεται στην ιστοσελίδα της, η σχολική βία και ο εκφοβισμός που εκδηλώνεται μεταξύ των μαθητών θεωρείται κοινωνικό πρόβλημα. Ο όρος που χρησιμοποιείται διεθνώς για να περιγράψει το φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού είναι «bullying». Προέρχεται από το ρήμα «bully» που σημαίνει «πληγώνω ή τρομοκρατώ ή υποχρεώνω κάποιον με τη βία να κάνει κάτι που δεν θέλει».

Αφορά σε μια κατάσταση κατά την οποία ασκείται εσκεμμένη, απρόκλητη, συστηματική και επαναλαμβανόμενη βία και επιθετική συμπεριφορά, με σκοπό την επιβολή και την πρόκληση σωματικού και ψυχικού πόνου σε μαθητές από συμμαθητές τους, εντός και εκτός σχολείου.

Αποτελεί φαινόμενο που ενισχύεται από τη λάθος αντιμετώπισή του, καθόσον τα περισσότερα περιστατικά αποσιωπούνται, διότι θεωρείται ότι στιγματίζουν τους θύτες, τα θύματα και το κύρος του σχολείου.

Ωστόσο, το φαινόμενο αυτό έχει πολλές και σοβαρές επιπτώσεις, τόσο στη σωματική και ψυχική υγεία, όσο και στην ψυχοκοινωνική ανάπτυξη του παιδιού, ενίοτε με επικίνδυνες συνέπειες και τραγικά αποτελέσματα.

Οι πιο συνηθισμένες εκδηλώσεις ενδοσχολικής βίας είναι:

  • Χειρονομίες, σπρωξιές, ξυλοδαρμοί.
  • Φραστικές επιθέσεις, βρισιές, απειλές, προσβολές.
  • Εκβιασμοί, καταστροφή προσωπικών αντικειμένων.
  • Κλοπές
  • Σεξουαλική παρενόχληση, κακοποίηση.
  • Αποκλεισμός από παρέες, παιχνίδια, δραστηριότητες.

Ενδείξεις που πιθανόν να υποδηλώνουν ότι ένα παιδί έχει πέσει θύμα σχολικού εκφοβισμού είναι:

  • Μειωμένη διάθεση ή άρνηση να πάει στο σχολείο με πρόσχημα αδιαθεσία.
  • Αδικαιολόγητες απουσίες.
  • Απροσδόκητη μαθησιακή πτώση που αποτυπώνεται με βαθμούς που πέφτουν.
  • Στα διαλείμματα περνά το χρόνο του γύρω από τους εκπαιδευτικούς και τα γραφεία.
  • Αλλάζει τις διαδρομές από και προς το σχολείο.
  • Τα ρούχα του είναι συχνά κατεστραμμένα.
  • Έχει σημάδια και μελανιές στο σώμα ή άλλες ενδείξεις επίθεσης και αποφεύγει να εξηγήσει πώς συνέβησαν.
  • Χάνει συχνά τα πράγματά του.
  • Ζητάει συχνά λεφτά.
  • Αρνείται να συμμετέχει σε σχολικές εκδηλώσεις και δραστηριότητες.
  • Υπάρχουν επίμονες ξαφνικές αλλαγές στη διάθεσή του.
  • Παραπονιέται για ψυχοσωματικά προβλήματα.

Ο γονιός οφείλει:

  • Να συζητά με το παιδί του για τα δικαιώματά του, τους κανόνες συμπεριφοράς στο σχολείο και τους τρόπους αντιμετώπισης του φαινομένου.
  • Να ενισχύει τη φιλία και να αναδεικνύει την αλληλεγγύη της παρέας.
  • Να ενημερώνεται από του εκπαιδευτικούς για τη συμπεριφορά του παιδιού του εντός του σχολείου.
  • Να διαβεβαιώσει το παιδί – θύμα ότι δεν ευθύνεται το ίδιο για ό,τι έχει συμβεί.
  • Να του υπενθυμίζει ότι το νοιάζεται και ότι ο ρόλος του είναι να το προστατεύει.
  • Να το παροτρύνει σε συζήτηση για σχετικά θέματα και να του εξηγεί ότι η κοινοποίηση περιστατικών δεν αποτελεί «κάρφωμα».
  • Να απευθύνεται έγκαιρα στους εκπαιδευτικούς και στη διεύθυνση του σχολείου.
  • Να ζητήσει τη βοήθεια ειδικού ψυχικής υγείας, εφόσον το κρίνει αναγκαίο.

Πού να ζητήσεις βοήθεια

Η προστασία των μαθητών και των σχολείων βρίσκεται μεταξύ των βασικών προτεραιοτήτων του Αρχηγείου της Ελληνικής Αστυνομίας και εντάσσεται στον κεντρικό πυρήνα του ενδιαφέροντός της. Στο πλαίσιο αυτό, δεδομένου ότι, το εν λόγω ζήτημα δεν είναι αμιγώς αστυνομικού ενδιαφέροντος, το προσωπικό των αρμοδίων Υπηρεσιών μας έχει διαταχθεί να συνεργάζεται με τους, κατά περίπτωση, αρμόδιους φορείς και να ενεργεί με γνώμονα τη νομιμότητα και στόχο τη διασφάλιση των απαραίτητων συνθηκών ακώλυτης διεξαγωγής της εκπαιδευτικής διαδικασίας, πάντοτε με σεβασμό στα συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα εκπαιδευτικών και εκπαιδευομένων, για την προστασία αυτών και της δημόσιας περιουσίας.

Για την προστασία των ανηλίκων έχουν συσταθεί και λειτουργούν εξειδικευμένες Υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας.

Σε κεντρικό επίπεδο και στη δομή της Διεύθυνσης Δημόσιας Ασφάλειας του Αρχηγείου της Ελληνικής Αστυνομίας λειτουργεί το Τμήμα Καταπολέμησης Ναρκωτικών & Παραβατικότητας Ανηλίκων, το οποίο αποτελεί επιτελική Υπηρεσία, στρατηγικού χαρακτήρα, στην οποία έχει ανατεθεί, η παρακολούθηση της παραβατικότητας και της θυματοποίησης ανηλίκων.

Σε περιφερειακό – επιχειρησιακό επίπεδο λειτουργούν:

  • Η Υποδιεύθυνση Ανηλίκων της Διεύθυνσης Ασφάλειας Αττικής.
  • Το Τμήμα Ανηλίκων της Διεύθυνσης Ασφάλειας Θεσσαλονίκης/ΥΔΕΖΙ.
  • Τα Γραφεία Ανηλίκων των Υποδιευθύνσεων Ασφάλειας Ηρακλείου Κρήτης και Πατρών.

Κατηγορίες
Γλώσσα

Πρώτη ανάγνωση και γραφή

Είναι αλήθεια πως η γλώσσα αποτελεί σημαντικό μέσο για την επίτευξη επικοινωνίας και αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας μας. Η ικανότητα της γλωσσικής επικοινωνίας, την οποία το παιδί αποκτά σταδιακά, αποτελεί βασική συνιστώσα της όλης ψυχολογικής αλλά και κοινωνικής του εξέλιξης (Κάτη,2009). Το παιδί και στη συνέχεια ο ενήλικας, χρησιμοποιεί τη γλώσσα ως μέσο σκέψης και αλληλεπίδρασης με τους γύρω του. Έτσι, γίνεται κατανοητό πως η εκμάθηση της γλώσσας κατέχει πρωταγωνιστικό ρόλο στην ανάπτυξη και την εξέλιξη των ανθρώπων. Μάλιστα, κατά την εκπαιδευτική διαδικασία, προτεραιότητα του κάθε εκπαιδευτικού είναι η διδασκαλία, αρχικά, του προφορικού λόγου στα παιδιά και στη συνέχεια η μετάβαση από τον προφορικό στον γραπτό λόγο, με την εκμάθηση της ανάγνωσης και γραφής.

Πριν την εκκίνηση εκμάθησης της πρώτης ανάγνωσης και γραφής, είναι σημαντικό για το παιδί να συνειδητοποιήσει ότι ο προφορικός λόγος συσπάται σε φωνολογικές μονάδες, τα φωνήματα, τα οποία κατ’ επέκταση συμβολίζονται με τα ανάλογα γραφήματα. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, διαπιστώνουμε πως το ομαλό πέρασμα από τον προφορικό στο γραπτό λόγο απαιτεί ανεπτυγμένη φωνολογική ενημερότητα (Παντελιάδου, Σ., 2011). Με τη βοήθεια πολλών ερευνών που έχουν διεξαχθεί, έχει διαπιστωθεί πως η φωνολογική ενημερότητα είναι πολύ σημαντικός δείκτης και απολύτως απαραίτητη δεξιότητα για την κατάκτηση ανάγνωσης και γραφής (Τάφα, Ε., 2011).

Πώς αναπτύσσεται ο προφορικός (ομιλία) και γραπτός λόγος (ανάγνωση και γραφή), οι οποίοι συνιστούν τη γλώσσα ;

Σύμφωνα με αρκετούς παιδαγωγούς, ανάμεσά τους και η Maria Montessori, η ανάπτυξη της γλώσσας γίνεται  με βάση δύο μεθόδους:

Α)  Τη συλλαβιστική ή φωνητική μέθοδο διδασκαλίας:

  • Εκμάθηση του νοήματος των γραμμάτων του αλφαβήτου.
  • Σύνθεση των γραμμάτων σε συλλαβές.
  • Μεγαλόφωνη ονομασία των γραμμάτων που συνθέτουν τη συλλαβή: π.χ. μι+άλφα = μα, ταφ + άλφα= τα κλπ
  • ∆ιδάσκονται πρώτα οι μονοσύλλαβες λέξεις και στη συνέχεια δισύλλαβες κλπ.
  • Οι συλλαβές συντίθενται σε λέξεις και οι λέξεις σε προτάσεις.

Β) Τη φωνητική ή φθογγική μέθοδος διδασκαλίας:

Τα γράμματα δεν εκφέρονται µε το αλφαβητικό τους όνομα, αλλά µε τον φθόγγο που αντιπροσωπεύουν,  π.χ. µ + ι = µ, ν + ι = ν κλπ

Γίνεται αντιληπτό πως όταν ο μαθητής δεν μπορεί να συνθέσει τα γράμματα για να γράψει ή να διαβάσει μια συλλαβή και αργότερα μια λέξη και μια πρόταση, τότε έχουμε μια σοβαρή ένδειξη μαθησιακής δυσκολίας. Η διάγνωση μιας ενδεχόμενης μαθησιακής δυσκολίας είναι σημαντικό να γίνεται έγκαιρα από εξειδικευμένους παιδαγωγούς και θεραπευτές, προκειμένου να ακολουθείται διαφοροποιημένη διδασκαλία με εξατομικευμένο πλάνο παρέμβασης για τις ανάγκες του κάθε μαθητή. Ας μην ξεχνάμε ότι οι μαθησιακές δυσκολίες δεν είναι ταμπού και η μόνη συμπεριφορά που μπορεί να δημιουργήσει πραγματικά προβλήματα στο παιδί ή στο μαθητή μας είναι εκείνη της μη αντιμετώπισης των δυσκολιών του.

Η ανάγνωση σε παιδιά 6 – 8 ετών
Ποιηματάκια με τα γράμματα της αλφαβήτας
Τα γράμματα της αλφαβήτας με εικόνες
Φύλλα Εργασίας

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

  • Κάτη, Δ. (2009)  Γλώσσα και επικοινωνία στο παιδί. Αθήνα: Οδυσσέας
  • Παντελιάδου, Σ. (2011) Μαθησιακές δυσκολίες και εκπαιδευτική πράξη. Αθήνα: Πεδίο.
  • Πόρποδας, Κ. (2002)  Η Ανάγνωση. Πάτρα.
  • Τάφα, Ε. (2011) Ανάγνωση και γραφή στην προσχολική εκπαίδευση. Αθήνα: Πεδίο.
Κατηγορίες
Εκπαιδευτικοί

10 τρόποι για πειθαρχία στην τάξη. Εσείς τους ξέρατε;

CLASSROOM MANAGEMENT

Παίρνουμε επτά 45λεπτα μαθήματα, 20+ μαθητές, μια μικρή σχολική τάξη & έναν δάσκαλο ή μια δασκάλα. Ανακινούμε καλά και ελπίζουμε η σχολική μέρα να προχωρήσει χωρίς μεγάλες δυσκολίες. Όνειρο θερινής νυκτός ή εφικτός στόχος;

Ηαποτελεσματική διαχείριση της τάξης είναι μια πολύπλοκη διαδικασία που απασχολεί τους εκπαιδευτικούς όλων των εποχών. Ευτυχώς, περάσαν ανεπιστρεπτί οι μέρες που η πειθαρχία επιβαλλόταν με σωματικές τιμωρίες, απειλές, αποβολές και επιπλέον εργασία για το σπίτι.

Αυτές οι μέθοδοι είναι αναποτελεσματικές και αντιπαιδαγωγικές γιατί καταστρέφουν την δασκαλομαθητική σχέση, προβάλλουν την βια ως μέσο επίλυσης διαφωνιών και εστιάζουν στο πρόβλημα και όχι στην λύση. Πλέον, επίκεντρο της μαθησιακής διαδικασίας είναι ο μαθητής και πρωταρχικός στόχος κάθε καλού δασκάλου είναι η δημιουργία ενός θετικού κλίματος που επιτρέπει την δημιουργική έκφραση και την μάθηση.

Φυσικά, δεν ζούμε σε έναν όμορφο κόσμο, αγγελικά πλασμένο και τα παιδιά δεν κάθονται ήσυχα απο μόνα τους. Τα παιδιά θέλουν να τρέξουν, να μιλήσουν, να ακουστούν και σε καμιά περίπτωση να περιοριστούν επί 7 ώρες σε μια σχολική αίθουσα, με μαθήματα που δεν ανταποκρίνονται πάντα στα ενδιαφέροντα τους.

Η κατάσταση χειροτερεύει όταν μετά το πέρας του επτάωρου καλούνται να παραμείνουν στο ολοήμερο ή να μεταβούν στις εξωσχολικές τους δραστηριότητες. Είναι λογικό ότι το μεγάλο φορτίο εργασίας βαραίνει τους μαθητές και τους προκαλεί να εκμεταλλευτούν κάθε λεπτό ανεμελιάς.

Επίσης, πολλά παιδιά κάνουν φασαρία για να τραβήξουν την προσοχή και άλλα ξεσπάνε στην τάξη το άγχος ή την επιθετικότητα που τους δημιουργεί το οικογενειακό τους περιβάλλον. Αυτοί και άλλοι πολλοί είναι οι λόγοι που ο εκπαιδευτικός πρέπει να είναι επαρκώς καταρτισμένος ώστε να μπορεί να βρει τις τεχνικές που εφαρμόζονται αποτελεσματικά στην συγκεκριμένη τάξη.

Η γνώση παιδαγωγικής, ψυχολογίας και διδακτικής θα βοηθήσει τον δάσκαλο να ερμηνεύσει την συμπεριφορά των μαθητών του και να κατανοήσει τις ιδιαίτερες ανάγκες της ηλικιακής ομάδας στην οποία διδάσκει. Επιπλέον, ο αναστοχασμός είναι απαραίτητος ώστε να επιτευχθεί ένα καλό επίπεδο επίγνωσης της διδακτικής διαδικασίας και να διορθωθούν λάθη και παραλείψεις.

Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να θυμόμαστε ότι η πειθαρχία δεν επιτυγχάνεται με τον εξαναγκασμό ούτε με τον φόβο. Επίσης, στόχος μας δεν είναι η δημιουργία μιας τάξης-ζόμπι με μαθητές αγαλματάκια, ακούνητα και αμίλητα. Βασική μας επιδίωξη πρέπει να είναι η δημιουργία μιας τάξης που σφύζει απο δημιουργικότητα, συνεργασία, ενθουσιασμό και αυθόρμητες αλληλεπιδράσεις.

Αν όλα αυτά σας ακούγονται ειδυλλιακά και ολίγον ουτοπικά, πρέπει να αναθεωρήσετε. Ο δάσκαλος είναι αυτός που δίνει το τέμπο στην τάξη, είτε αυτή αποτελείται απο νήπια, είτε απο ενήλικες. Η διστακτικότητα και η έλλειψη αυτοπεποίθησης φαίνονται απο μακρυά και οι μαθητές θα προσπαθήσουν να δουν μέχρι που μπορούν να τραβήξουν μια συμπεριφορά. Απο την πρώτη μέρα σε μια νέα τάξη, ο δάσκαλος πρέπει να δείξει αποφασιστικότητα και να εμπνεύσει εμπιστοσύνη.

Είναι απολύτως σημαντικό να συμφωνηθούν από κοινού με τους μαθητές οι κανόνες της τάξης και να ορισθούν οι επιτρεπτές συμπεριφορές. Στις τάξεις του δημοτικού, καλό είναι οι κανόνες να αναρτηθούν σε εμφανές σημείο, ώστε να μην ξεχαστούν με το πέρασμα του χρόνου. Επίσης, ο δάσκαλος πρέπει να ενθαρρύνει την θετική συμπεριφορά και να είναι συνεπής ως προς τι δέχεται.

Αν οι μαθητές δουν έναν δάσκαλο που παραιτείται με την συνεχιζόμενη φασαρία ή υπαναχωρεί στις προειδοποιήσεις του, δεν πρόκειται να συνεργαστούν. Και γιατί να το κάνουν άλλωστε;

Ακόμα, είναι σημαντικό ο δάσκαλος να αφουγκράζεται την τάξη του και να αντιλαμβάνεται πότε βαριούνται ή δυσκολεύονται παραπάνω απο το συνηθισμένο. Το ουσιώδες δεν είναι να βγει η ύλη αλλά να μάθουν, οπότε δεν υπάρχει λόγος να επιμένουμε αν δεν τσουλάει το μάθημα. Ο καλός δάσκαλος αναπροσαρμόζεσαι και επανέρχεται δριμύτερος, αφού μέλημα του είναι η δημιουργία ανθρώπων που αγαπούν την γνώση.

Αρκετά όμως με τις θεωρίες, ας μιλήσουμε για τεχνικές:

1) Σηκώστε το χέρι ψηλά και μετρήστε αντίστροφα απο το 5. Κάθε δάκτυλο αντιπροσωπεύει διαφορετικό μέρος του σώματος που πρέπει να συμμορφωθεί: 1. Μάτια 2. Αυτιά 3. Στόμα 4. Χέρια 5. Πόδια. Όλη η τάξη μετράει μαζί σας ανάποδα και όταν φτάσετε στο ένα, τα παιδιά ησυχάζουν. Οι μαθητές μικρών τάξεων μπορούν να δείχνουν τα μέρη του σώματος για να εξασκηθούν στις ονομασίες τους!

2) Τραβήξτε την προσοχή. Χτυπάτε απαλά τα δάχτυλα ή το στυλό με συγκεκριμένο μοτίβο στην έδρα. Επαναλάβετε όσες φορές χρειαστεί μέχρι να ησυχάσουν. Αντί για τα δάκτυλα μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ένα κουδουνάκι με απαλό ήχο.

3) Κάντε σιωπηλό “σσσσσσσσσ”. Βάλτε το δάχτυλο στο στόμα, όχι με αυστηρό τρόπο αλλά ακουμπώντας απαλά τα χείλη σας. Όλα τα παιδιά πρέπει να κάνουν το ίδιο, μέχρι να ησυχάσει η τάξη.

4) Βάλτε όρια. Δημιουργήστε μια κατασκευή με χαρτόνι που διαθέτει τρεις υποδιαιρέσεις: 1. Ησυχία 2. Ψίθυροι 3. Κανονική ομιλία. Ανάλογα με το σημείο που βρίσκεστε στη πορεία του μαθήματος, κουνάτε τον χαρτονένιο δείκτη και τα παιδιά γνωρίζουν το επιτρεπτό επίπεδο φασαρίας.

5) Προσαρμόστε τον τόνο της φωνής σας. Μιλάτε με κανονική φωνή που σταδιακά χαμηλώνει, ώστε να συνειδητοποιήσουν ότι δεν σας ακούν λόγω της φασαρίας. Μην επιδιώκετε να μιλάτε παράλληλα με τις φωνές τους, είναι νεότεροι και μπορούν να φωνάξουν πολύ δυνατότερα!

6) Κάντε ολιγόλεπτα διαλείμματα.  Ανάμεσα στις δραστηρίοτητες ακούστε λίγη μουσική, με τα παιδιά να έχουν το ελεύθερο να κινηθούν μέσα στην τάξη, αν το επιθυμούν! Αν δεν είναι εφικτό να διακόπτετε σε κάθε διδακτική ώρα, βάλτε 2-3 τέτοια μικροδιαλλειματάκια στην ημερησία ρουτίνα σας, ώστε τα παιδιά να αποφορτίζονται.

7) Δείξτε καλή διάθεση. Χαμογελάτε, χρησιμοποιήστε χιούμορ και δείξτε καλή διάθεση ώστε να δημιουργηθεί ένα καλό κλίμα μέσα στην τάξη.

8) Δείξτε εμπιστοσύνη στα παιδιά. Δώστε στο κάθε μαθητή τον χρόνο που χρειάζεται για να ανταπεξέλθει και μην επιτρέπετε να πετάγονται οι καλοί μαθητές, όταν κάποιος κομπιάζει.

9) Μιλήστε ειλικρινά. Εκφράστε τα συναισθήματα σας αν νιώθετε ότι δεν σας σέβονται ή δεν εκτιμούν την προσπάθεια σας. Αρχικά, περιγράψτε την συμπεριφορά: “όταν μιλάτε ενώ μιλάω..”, στην συνέχεια την επίδραση που έχει πάνω σας “αναγκάζομαι να σταματήσω το μάθημα” και ολοκληρώστε με την αίσθηση που σας δημιουργεί “και έτσι απογοητεύομαι”.

10) Ακούστε τους μαθητές σας! Αν συγκεκριμένα παιδιά δημιουργούν φασαρία συστηματικά, ίσως θέλουν να τραβήξουν απελπισμένα την προσοχή. Μιλήστε μαζί τους, ακούστε με προσοχή τι έχουν να πούνε, μην τους βάζετε ταμπέλες και μην τους χρησιμοποιείται ως αντιπαράδειγμα.

Και μην ξεχνάτε! Όταν μιλάμε για πειθαρχία δεν μιλάμε για στρατιωτικού τύπου υπακοή και εδραίωση των εξουσιαστικών δομών. Απόλυτη προτεραιοτήτων όλων μας πρέπει να είναι η δημιουργία ελεύθερων ανθρώπων που θα μπορέσουν να ενταχθούν στην κοινωνία και να συμβάλλουν στην βελτίωση της, μέσα απο τις πράξεις τους ως πολίτες. Η ησυχία στην τάξη είναι απαραίτητη για την εξασφάλιση της ομαλότητας, ώστε να δημιουργηθούν οι μαθησιακές ευκαιρίες, όχι αυτοσκοπός.

Αλήθεια, εσείς τι τεχνικές χρησιμοποιείται για να επαναφέρετε την τάξη;

Υλικό για διάβασμα

Κατηγορίες
Uncategorized

Μαίρη Ηλιακοπούλου